Liệt mặt, ngăn ngừa di chứng là mấu chốt điều trị

Liệt mặt - Ngăn ngừa di chứng là mấu chốt điều trị

Bạn hoặc người thân bị liệt mặt (Bell's Palsy)? Điều quan trọng nhất là ngăn ngừa di chứng.

Di chứng liệt mặt là gì?

Khi thần kinh không hồi phục hoàn toàn, có thể để lại:

• Đồng vận (Synkinesis): Mắt nhắm khi cười, hoặc ngược lại
• Co thắt nửa mặt: Cơ mặt tự co giật
• Chảy nước mắt khi ăn: (Hội chứng nước mắt cá sấu)
• Yếu cơ mặt vĩnh viễn: Nửa mặt không cử động bình thường

Tại sao xảy ra di chứng?

1. Điều trị trễ
Bỏ lỡ giai đoạn vàng 7-14 ngày đầu.

2. Tổn thương thần kinh nặng
Thần kinh bị chèn ép, viêm quá lâu.

3. Tái tạo thần kinh sai đường
Sợi thần kinh mọc lại nối sai cơ.

4. Không tập phục hồi chức năng
Cơ mặt teo đi vì không được sử dụng.

Phòng ngừa di chứng

Điều trị ngay từ ngày đầu:

• Corticoid (Tây y): Giảm viêm nhanh
• Kháng virus nếu nghi nhiễm Herpes
• Châm cứu: Từ ngày thứ 3-5

Tập luyện cơ mặt:

• Bắt đầu sớm, nhẹ nhàng
• Không gắng sức quá mức
• Gương để quan sát động tác

Bảo vệ mắt:

• Nhỏ nước mắt nhân tạo
• Băng mắt khi ngủ (nếu mắt không nhắm được)
• Đeo kính râm khi ra ngoài

Điều trị Đông y

Giai đoạn cấp (tuần 1-3):

• Khu phong, thông lạc
• Châm cứu điện kích thích phục hồi

Giai đoạn phục hồi (tuần 4-12):

• Bổ khí hoạt huyết
• Châm cứu duy trì
• Xoa bóp mặt

Giai đoạn sau (nếu có di chứng):

• Điều trị chuyên sâu
• Có thể cần thời gian dài hơn

Tiên lượng

• 70-80% hồi phục hoàn toàn với điều trị đúng
• 20-30% có thể có di chứng nhẹ
• Điều trị sớm = Tiên lượng tốt hơn

Đừng chờ đợi "tự khỏi". Mỗi ngày trì hoãn là tăng nguy cơ di chứng.